İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapatması küresel enerji piyasalarını alarm durumuna geçirdi. Dünya petrol ticaretinin yüzde 20’sinin sekteye uğraması ve varil fiyatlarının 130 dolara çıkma riski gündemde. Uzmanlar, krizin Türkiye ekonomisi üzerinde çok yönlü etkileri olacağı uyarısında bulunuyor.
İsrail-İran savaşı Orta Doğu’da büyük gerginliğe yol açarken, küresel çapta da ekonomi sıkıntıları baş göstermeye başladı.
Türkiye Gazetesi’ndeki habere göre Basra Körfezi’ni Umman Denizi ve Hint Okyanusu’na bağlayan dar bir su yolu olan Hürmüz Boğazı, İran tarafından kapatıldı.
İran İslam Cumhuriyeti Ordusu, boğazın ikinci bir duyuruya kadar kapalı kalacağını belirtti. Sosyal medya hesaplarından yaptıkları paylaşımda, “Başka bir duyuruya kadar Hürmüz Boğazı’ndan hiçbir geminin geçişine izin verilmeyecektir” denildi.
Türkiye için de kilit role sahip Hürmüz Boğazı kapatıldı! “Petrol 150 doları görebilir” – 1. Resim
Kürsel enerjide rolü büyük
Dünya genelinde petrol tüketiminin yaklaşık olarak yüzde 20’sinin bu Boğaz üzerinden taşınıldığı biliniyor.
Küresel enerji için hayati öneme sahip olan Hürmüz Boğazı, OPEC ülkelerinin de kullandığı bir deniz geçidi. Katar’ın üretiminde olan LNG de bu deniz geçidini kullanıyor. ABD ise bölgede yaşanan bu tür tehditlere karşı, Bahreyn’de konumlandırdığı 5. Filo aracılığıyla ticari deniz taşımacılığını korumakla görevli.
Türkiye için de kilit role sahip Hürmüz Boğazı kapatıldı! “Petrol 150 doları görebilir” – 2. Resim
Petrol taşımacılığı sekteye uğrayacak
Patronlar Dünyası’ndan edinilen bilgilere göre, Boğazın kapatılması ile beraber uzmanlar, böyle bir senaryoda dünya çapındaki petrol taşımacılığının yaklaşık yüzde 20’sinin sekteye uğrayabileceğini ifade ediyor. JP Morgan tarafından yapılan analizde Boğaz’ın ulaşıma kapatılmasının sonucu olarak petrol fiyatlarının varil başına 120-130 dolar seviyelerine ulaşılabileceği düşünülüyor.
“150 dolara çıkabilir”
Gelişmelerin Türkiye ekonomisinde de ek önlemler getirebileceği konuşuluyor.
Ekonomist Güldem Atabay’a göre, petrol fiyatlarının üç haneli seviyelere ulaşması ihtimali Türkiye açısından hem enflasyonu körükleyebilir hem de büyümeyi baskılayabilir. Atabay, TCMB faiz indirimlerini ertelemek zorunda kalabilir, rezervlerini yeniden piyasaya satmak durumunda kalabilir. Zayıf rezervlerin siyasi amaçlarla değil, böylesi jeopolitik risklere karşı korunması için saklanması gerekirdi” dedi. Atabay’a göre, petrol fiyatları üç haneli seviyelere, hatta 150 dolara yükselebilir.
Atabay’a göre böyle bir senaryo Türkiye için ciddi riskler taşıyor: enflasyon üzerindeki baskı artabilir, faizler yeniden yükselişe geçebilir, büyüme hızı düşebilir.
Bu ortamda Merkez Bankası faiz indirim planlarını ertelemek zorunda kalabilir ve zayıf rezervleri yeniden piyasaya sürmek durumunda kalabilir. Atabay, ayrıca, artan tansiyon nedeniyle turizm gelirlerinde de düşüş yaşanabileceği uyarısında bulundu.
