Milyarder madencilik girişimcisi Robert Friedland, ABD Başkanı Donald Trump’ın bakır ithalatına yüzde 50 gümrük vergisi getirme vaadini memnuniyetle karşıladı. Financial Times’ın haberine göre, Friedland, ABD’nin yerli metal üretimi hamlesinin “Amerika’nın ulusal güvenliği açısından temel nitelikte” olduğunu ortaya koyduğunu söyledi.
Analistlerin ve sektör yöneticilerinin önemli bir kısmı ABD’nin büyük ölçüde ithalata bağımlı olduğu bakır için bu kadar yüksek bir vergi getirmenin mantığını sorguluyor. Toronto merkezli Ivanhoe Mines’ın Kurucusu Friedland ise bu kararın “Amerika’nın kırılganlığına dikkat çekmek” için gerekli olduğunu söyledi.
Milyarder sektör uzmanı “Yeni bir kritik ham maddeler listesi var ve bu metaller olmadan küresel ısınmayla mücadele edemezsiniz, dünya ekonomisini yeşillendiremezsiniz. Ayrıca ulusal güvenlik açısından da ciddi bir kırılganlık söz konusu. Trump yönetimini, apaçık ve akıllıca olanı yaptığı için takdir ediyorum. Amerika bu metali üretmek zorunda” açıklamasında bulundu
Trump’ın ithalatı hedef alacağı beklentisiyle bu yıl ABD’ye ciddi miktarda bakır girişi oldu. Dolayısıyla Trump’ın açıklamasının ardından ABD’deki bakır fiyatları çarşamba günü bir miktar gerileyerek pound başına 5,53 dolara düştü. Ancak bu seviye, Londra’daki küresel gösterge fiyatına göre hâlâ yüzde 28 primliydi.
74 yaşındaki Friedland, piyasanın bu tepkisini ise “önemsiz” olarak nitelendirdi. Milyarder, “Buradaki esas mesele şu: ABD bu metali kendi içinde üretmek, burada rafine etmek istiyor ve bu sadece bakırla da sınırlı değil. Bakır, muhtemelen 30 kritik metal için bir paradigma değişimi niteliğinde” dedi.
Kuzey Amerika’nın en tanınmış madencilik yöneticilerinden biri olarak Çin ve Suudi Arabistan ile de güçlü bağları bulunan Friedland, geçmişte farklı ABD yönetimlerine madencilik konularında danışmanlık yapmıştı. Friedland aynı zamanda mayıs ayında, Trump’ın Riyad ziyareti sırasında Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ile birlikte bir grup yöneticiyle görüşen iş insanları arasında yer aldı.
ABD’li yetkililerle yaptığı görüşmelere dair yorum yapmaktan kaçınan Friedland, Trump’ın madencilik sektörüne yönelik tutumunu ise övdü. Ünlü milyarder, “Bu iktidar sektör için adeta taze bir nefes oldu. Madenciler son 50 yıldır günah keçisi ilan ediliyordy, sanki madencilik doğrudan bir günahmış gibi. Oysa herkes elektrikli araba, mikrodalga fırın veya çamaşır makinesi istiyor” ifadelerini kullandı
Trump’ın İçişleri Bakanı Doug Burgum, mart ayında madencilik şirketlerine, Çin’den ithalata bağımlılığı kırma çabalarının bir parçası olarak, “Kazın, kazın, kazın!” çağrısı yapmıştı.
Biden yönetimi, o tarihten bu yana Rio Tinto’nun Arizona’daki uzunca bir süredir bekleyen Resolution bakır madeni projesi dahil olmak üzere bazı projeler için ruhsatlandırma süreçlerini hızlandırmaya başladı.
Friedland’ın ABD odaklı şirketi Ivanhoe Electric de Arizona’da Santa Cruz adlı bir bakır madeni geliştirmeyi planlıyor.
Friedland’a göre, yerli üretimin artması ABD’nin ithalata bağımlılığını azaltacak ve aynı zamanda ABD ordusunun, mühimmat ve teçhizat üretiminde ihtiyaç duyduğu bakıra güvenli şekilde erişimini sağlayacak. Bu da, analistlerin küresel ölçekte askeri harcamaların artmasını beklendiği bir dönemde büyük önem taşıyor.
Friedland “Entegre, zamanında teslimat modeliyle işleyen küresel ekonomiden ‘ya ters bir şey olursa’ temelli bir küresel ekonomiye geçiyoruz. Kritik ham maddelere yönelik tarifelerin artırılması da tam olarak bu anlayışla alınmış bir karardır. Bir savaş çıkarsa, bununla başa çıkacak kadar ham maddemiz olmalı” ifadelerine yer verdi.
