AA muhabirinin Memleketler arası Kooperatifler Günü hasebiyle Bakanlık datalarından yaptığı derlemelere nazaran, birinci sefer 1923 yılında Milletlerarası Kooperatifler Birliği (ICA) tarafından düzenlenen gün, her yıl temmuz ayının birinci cumartesi günü kutlanıyor.
Kooperatifler Kanunu’na nazaran, kooperatiflerin, kuruluş ve ana mukavele değişiklikleri süreçleri için Bakanlıktan müsaade alması gerekiyor. Bu kapsamda, Bakanlık tarafından 2022 yılında 109 kooperatif kuruluş müsaadesi, 530 kooperatif ana kontrat değişiklik müsaadesi süreci gerçekleştirildi ve süreçler Kooperatif Bilgi Sistemi’ne (KOOPBİS) kaydedildi.
KOOPBİS, 81 ticaret vilayet müdürlüğü, kooperatifler ve üst kuruluşları ile merkez teşkilatı tarafından kooperatifçilik hizmetlerinden kimilerinin elektronik ortamda sunulması ve ortak kayıtlarının takibi emeliyle oluşturuldu. Sistemle, Türkiye genelindeki tüm kooperatif ortak ve yöneticilerinin yüzde 83’ü kayıt altına alındı. Bakanlık, KOOPBİS’in yenileme ve geliştirme çalışmalarını da kısa mühlet evvel tamamladı.
Kooperatif ve üst kuruluşlarının üretim ve istihdama katkısı olacak yatırım projelerinin desteklenmesi, faaliyetlerinde aktiflik ve verimliliğin sağlanması, teknoloji ve yeni üretim tekniklerinden yararlanmalarına katkıda bulunulması ve ferdi tasarrufların uygun kooperatif girişimcilik modelleri ile iktisada kazandırılması maksadıyla KOOP-DES 2020 yılında hayata geçirildi.
Programla, kooperatiflerin üretim ve istihdama katkısı olacak projelerinde makine yahut ekipmanla ilgili mal alımları destekleniyor.
Ortaklarının en az yüzde 90’ını bayanların oluşturduğu kooperatiflerin işletecekleri yaşlı ve engelli bakım merkezleri, çocuk kulüpleri, kreş ve gündüz bakımevlerinin demirbaş eşya niteliğindeki yatırım malı alımlarına, ürettikleri eserlerin tanıtımı ve pazarlanmasına ait stant ve fuar iştiraklerine yönelik hizmet alımlarına ve projelerine ait nitelikli işçi istihdamlarına takviye sağlanıyor.
KOOPDES kapsamında 2020’de birinci uygulama olarak ortaklarının çoğunluğu bayanlardan oluşan ve bayan emeğini kıymetlendirme gayesi güden 41 vilayetten 139 kooperatifin projelerine 14 milyon 279 bin 302 lira meblağında hibe sunuldu.
Programın ikinci yılı olan 2021’de de bayan emeğini kıymetlendirme gayesi güden 59 vilayetten 145 kooperatife 14 milyon 342 bin 773 lira meblağında hibe dayanağı verildi.
Yapılan değerlendirmeler sonucunda 2022 yılı içerisinde de KOOP-DES kapsamında ortaklarının çoğunluğu bayanlardan oluşan ve bayan emeğini kıymetlendirme emeli güden 54 vilayetten 141 kooperatifin 144 projesine 13 milyon 669 bin 98 liralık hibe dayanağı sağlandı.
Böylece, programın uygulandığı 3 yılda kooperatifler 42 milyon 291 bin 173 lira hibe ile desteklendi.
Kadın kooperatiflerine eğitim
Bakanlık öncülüğünde bayan kooperatiflerine yönelik eğitimler de veriliyor. Eğitim ve bilgilendirme programları kaymakamlıklar, belediyeler, ticaret odaları, sivil toplum kuruluşları, üniversiteler ve bayan girişimcilerden gelen talepler doğrultusunda organize ediliyor.
Söz konusu eğitim ve bilgilendirme faaliyetlerinden geçen yıl çevrim içi ve yüz yüze olmak üzere Ankara, İstanbul (Tuzla), Afyon, Uşak, Kütahya, Karabük, Ankara (Polatlı), Bolu, Düzce, Bilecik, Kastamonu, Sinop, Çankırı, Adıyaman, Kahramanmaraş, Kilis, Osmaniye, Şanlıurfa, Aksaray, Konya, Karaman, Kırşehir, Siirt, Şırnak, Hakkari, Mardin, Batman, Zonguldak, Manisa, Denizli, Burdur, Isparta, Niğde, Hatay, Yalova, Mersin, Trabzon, Artvin, Rize, Bayburt ve Gümüşhane’den 1429 iştirakçi istifade etti.
Öte yandan, eser izleme faaliyetleri çerçevesinde de tarım satış kooperatifleri ve birliklerinin faaliyet konusu eserlerinin aylık alım ve stok bilgileri hazırlandı, bu eserlerin haftalık borsa fiyatlarına dair tablolar oluşturuldu.
